Op weg naar een Restauratorenregister

In 2019 wordt het Restauratoren Register operationeel: een beroepsregister voor allen die professioneel werkzaam zijn als restaurator van roerend cultureel erfgoed. Bij het werk van de restaurator speelt competentie (kennis, professionele werkervaring en vakbekwaamheid) een zeer belangrijke rol. Immers, als de restaurator zijn of haar vak niet verstaat, kan er onherstelbare schade aan het object optreden. (Inter)nationaal is er meer en meer een vraag naar ‘erkende restauratoren’. Het Restauratorenregister gaat die competenties zichtbaar te maken. Het Register vervangt lijsten die eerder door diverse beroepsverenigingen van restauratoren zijn opgesteld en bundelt de inspanningen van restauratoren, opdrachtgevers in de kunstwereld en overheden.

Wat houdt het Restauratorenregister in?

Deskundige restauratoren die hun vak verstaan kunnen hun competentie laten toetsen en zich laten registreren als Registerrestaurator of als Senior Registerrestaurator, met per niveau een keuze uit max. 5 restauratiedisciplines. Deze registratie laat aan opdrachtgevers, maar ook aan werkgevers en andere belanghebbenden zien dat de Registerrestaurator de getoetste deskundigheid zien, maar ook dat de Registerrestaurator zijn of haar vakkennis actief bijhoudt. Het Restauratorenregister is een openbaar register en fungeert daarmee ook als een ‘Gouden Gids’. Men kan gericht op zoek gaan en door middel van de registratie het volgende nagaan:

  • of de restaurator ook een Registerrestaurator is
  • binnen welke discipline de Registerrestaurator werkzaam is
  • de contactgegevens van de Registerrestaurator

Wat doet de Registerrestaurator?

De Registerrestaurator herstelt objecten en grijpt daarmee fysiek in het te restaureren object ter behoud van het roerend cultureel erfgoed. De restaurator combineert hierbij (wetenschappelijk) inzicht met technische vaardigheden. De uitdaging is om praktische oplossingen te vinden voor complexe vraagstukken met inachtneming van de restauratie-ethiek. Materiaal, techniek, conditie, context en betekenis verschillen per geval, variërend van textiel, historische binnenruimten tot schilderijen en oude klokken.

Welke ontwerp-documenten zijn er?

Registratie-eisen

DocumentToelichting
Registratie-eisenDit document bevat de criteria voor de toelating van de Registerrestaurator (of Senior Registerrestaurator) tot het Restauratorenregister. Getoetst wordt of de aanvrager voldoet aan de eisen: Professioneel werkzaam zijn; Competent zijn; Gedrag. De toetsende instelling verzorgt de toets aan de criteria op basis van de door de kandidaat aangedragen informatie.
Toetsleidraad criterium 2.3 ‘Gebleken Vakbekwaamheid’ Deze notitie bevat de criteria voor het toetsen van registratie-eis 2.3 ‘Gebleken vakbekwaamheid’ zoals bedoeld in het document Registratie-eisen. De toets vindt plaats aan de hand van 3 rapportages en een beoordelingsgesprek. In het beoordelingsgesprek pitcht de aanvrager zijn/haar vakbekwaamheid aan de hand van een uitgevoerd project. Het gesprek + pitch en de aangeleverde rapportages wegen even zwaar voor de toelating als (Senior) Registerrestaurator.
DisciplinesDeze notitie bevat de lijst met disciplines (‘vakgebieden’) waarvoor registratie als Registerrestaurator (of Senior Registerrestaurator) kan plaatsvinden.
Eisen bij- en nascholingEen belangrijke voorwaarde voor de geregistreerde (Senior) Registerrestaurator is het bijhouden van kennis en professionele werkervaring. Dit is een voorwaarde voor het behoud van de registratie na vijf jaar. Elke geregistreerde restaurator moet een minimumaantal punten behalen in de vijf jaren voorafgaand aan de verlenging van de inschrijving. Dit document bevat een systeem met puntentelling voor het aantonen van het bijhouden van kennis en professionele werkervaring.
Lijst door het CCvD Restauratiekwaliteit erkende opleidingenDeze lijst hoort bij onderdeel 2 van de Registratie-eisen: het competent zijn. Dit betekent onder meer het beschikken over een adequate opleiding (of voldoende werktraining). In deze lijst vindt u de opleidingen waarvan een diploma de juiste kennis aantoont van de geregistreerde of te registreren restaurator. Deze lijst wordt vastgesteld door het CCvD Restauratiekwaliteit en regelmatig geactualiseerd.
Commissie Opleidingen en nascholingDe Commissie opleidingen en nascholing adviseert het CCvD Restauratiekwaliteit over de relevantie van opleidingen en over cursussen bij het aantonen of onderhouden van kennis. Deze notitie bevat het kader voor de werkzaamheden van de Commissie.

Gedragscode

DocumentToelichting
Gedragscode RestauratorenregisterDe Gedragscode Restauratorenregister bevat de principes voor het werk van de Registerrestaurator. Het gaat om de gebruikelijke normen die horen bij de uitoefening van het vak ten behoeve van het beheer en behoud van het roerend cultureel erfgoed. Door ondertekening verklaart zich te houden aan deze Gedragscode. Ondertekening en de belofte tot naleving is een voorwaarde voor toelating (Registratie-eis 3). Het blijkens gegrond verklaarde klachten wegens niet naleven van de Gedragscode kan leiden tot waarschuwing, schorsing of schrappen van de registratie.
KlachtenregelingDeze notitie bevat de manier waarop wordt omgegaan met een klacht tegen een Registerrestaurator wegens het niet naleven van de Gedragscode. Opmerking: de uitspraak heeft geen betrekking op de overeenkomst tussen opdrachtgever en de Registerrestaurator als uitvoerder.

Informatiebladen

DocumentToelichting
Informatieblad ‘Het Restauratorenregister’Dit informatieblad bevat een introductie voor opdrachtgevers, overheden en restauratoren op doelen en werking van het Restauratorenregister.
Informatieblad ‘Aanvraag toets Restauratorenregister’Dit informatieblad is voor (senior-)restauratoren die zich willen laten registeren in het Restauratorenregister op www.restauratorenregister.nl. De aanvrager stelt zelf het dossier samen met de vereiste bewijsmiddelen voor de toetsing. Hiervoor kan de aanvrager een format gebruiken. Dit format is bedoeld als hulpmiddel voor de aanvrager en zorgt voor het efficiënt verlopen van een toets.

Het Restauratorenregister is nog niet af

Het Restauratorenregister staat in de steigers, maar is nog niet af. De uiteindelijke vorm is een website die die komende periode gebouwd wordt. Ook voeren we gesprekken met organisaties die willen optreden als onafhankelijke ‘toetsende instelling’ en organiseren we een ‘try out’ om te zien of het register werkt zoals de begeleidingscommissie voor ogen heeft. Tevens vraagt ERM extern juridisch advies over zaken als privacy, procedure-beschrijvingen en dergelijke.

Reageren op het ontwerp-Restauratorenregister?

ERM is benieuwd naar uw mening, tips en wensen en stelt uw reactie zeer op prijs. U kunt tot 8 februari 2019 reageren door een mail te sturen naar secretariaat@stichtingERM.nl. Als u dit format gebruikt voor het indienen van uw reactie maakt u het uzelf en ons gemakkelijker.
De begeleidingscommissie en het CCvD Restauratiekwaliteit betrekken uw reactie bij het vaststellen van de definitieve versie van het Restauratorenregister. Uiteraard zal ERM u over de conclusies informeren.